Beroepskwalificaties

 

ES-QIN: een Europees referentiekader voor gekwalificeerd personeel

Het Comité CESNI keurt sinds 2015 standaarden goed op het gebied van beroepskwalificaties in de binnenvaart. Deze standaarden leggen de details vast van een nieuwe competentiegerichte aanpak voor dekbemanningsleden.

De belangrijkste doelstellingen van de standaarden die door CESNI worden aangenomen op het gebied van beroepskwalificaties zijn de volgende:
• de arbeidsmobiliteit bevorderen dankzij standaarden die door de Europese Unie (EU), de Centrale Commissie voor de Rijnvaart (CCR) en andere wetgevende organen kunnen worden gebruikt,
• de binnenvaartberoepen nog aantrekkelijker maken,
• een veilige scheepvaart waarborgen door ambitieuze eisen te stellen op het gebied van de kennis, vaardigheden en geschiktheid, en
• de ondernemingen en bemanningen in staat stellen zich aan te passen aan technische en logistieke innovatie.

ES-QIN is beschikbaar in vier talen (Duits, Frans, Nederlands en Engels).

Uniforme competentievereisten maken de weg vrij voor een grotere arbeidsmobiliteit in Europa. Deze vereisten waren ontwikkeld in het kader van het PLATINA-project voor schippers en matrozen, en intensief besproken met de sociale partners en opleidingsinstituten.

Goedgekeurde opleidingsprogramma’s en examens met een identieke inhoud zullen worden erkend op alle waterwegen van de Europese Unie en op de Rijn. Tot de volledige implementatie in 2022 moet echter nog veel werk worden verzet door internationale en nationale regelgevingsinstanties evenals opleidingsinstituten, die hun curricula en opleidingsprogramma’s zullen moeten aanpassen. Examencommissies zullen hun procedures moeten wijzigen en zich moeten voorbereiden op verplichte praktijkexamens.

De CESNI-standaarden zijn niet bindend op zich. De CCR, de EU en andere internationale organisaties of derde landen kunnen de standaarden desgewenst toepassen door deze in hun respectieve wettelijke kaders te integreren.

In 2020 zullen zowel de EU als de CCR de ES-QIN-standaarden in hun wettelijk kaders hebben opgenomen. Ook lidstaten moeten de standaarden in nationaal recht omzetten, zodat deze in januari 2022 op de Europese waterwegen van kracht kunnen worden.

Overzicht van de inhoud van ES-QIN

De editie 2019 van ES-QIN omvat:

1) Een eerste reeks standaarden, de zogenaamde “Praagse standaarden”, die in 2018 zijn aangenomen (zie het persbericht) en uit 4 hoofddelen bestaan:

    • Deel I: Competentiestandaarden
  • Operationeel en leidinggevend niveau
  • Varen op binnenwateren van maritieme aard, varen met behulp van een radar
  • Deskundigen voor de passagiersvaart, deskundigen op het gebied van vloeibaar aardgas (LNG)
    • Deel II: Standaarden voor praktijkexamens
  • Varen met behulp van een radar
  • Deskundige voor de passagiersvaart
  • Deskundige op het gebied van vloeibaar aardgas
  • Schipper
  • Extra module “toezicht” (schipper)
    • Deel III: Standaarden voor de goedkeuring van simulatoren
  • Technische en functionele vereisten
  • Administratieve procedure
    • Deel IV: Standaarden inzake de medische geschiktheid (algemene conditie, gezichtsvermogen en gehoor)

2) Een tweede reeks van vijf standaarden voor modellen, die in 2019 zijn aangenomen en ondergebracht in:

    • Deel V: Standaarden voor modellen van documenten met betrekking tot de bemanning
  • Kwalificatiecertificaten (schipper, LNG-deskundige, deskundige voor de passagiersvaart)
  • Dienstboekje gecombineerd met kwalificatiecertificaten
  • Diploma’s voor aan een simulator afgelegde praktijkexamens
  • Dienstboekje
  • Vaartijdenboek

Standaarden in detail

Competentiestandaarden

In het geval van kwalificaties voor dekbemanningsleden op operationeel niveau (matroos, volmatroos en stuurman) en op leidinggevend niveau (schipper) is het de eerste keer dat theoretische kennis en praktische vaardigheden (competenties) consistent zijn gedefinieerd voor alle waterwegen van de Europese Unie en voor de Rijn. De competentiestandaarden geven ook in detail de vereisten om een specifieke vergunning te verkrijgen voor:
• varen op binnenwateren van maritieme aard;
• varen met behulp van een radar;
• besturen van een vaartuig dat vloeibaar aardgas gebruikt als brandstof.

Hetzelfde geldt voor deskundigen voor de passagiersvaart, die bevoegd zijn om maatregelen te nemen in noodsituaties aan boord van passagiersschepen, en voor LNG-deskundigen, die competenties moeten aantonen wanneer zij betrokken zijn bij de bunkerprocedure van een vaartuig dat LNG als brandstof gebruikt.

Standaarden voor praktijkexamens

Er zijn passende minimumvereisten gedefinieerd voor toekomstige verplichte praktijkexamens voor schippers, voor de kwalificatie om te varen met behulp van een radar en voor deskundigen voor de passagiersvaart alsook voor de omgang met LNG. In het geval van het praktijkexamen voor schippers is een extra module overeengekomen voor het praktijkexamen van vaardigheden op operationeel niveau voor zij-instromers. Deze module is bedoeld voor kandidaten die noch een goedgekeurd opleidingsprogramma voor het operationeel niveau hebben afgerond, noch zijn geslaagd voor een competentiebeoordeling die een matroos moet afleggen.

Standaarden voor de goedkeuring van simulatoren

Er zijn consistente technische en functionele vereisten gedefinieerd voor simulatoren die worden gebruikt voor de beoordeling van schippers en voor de vergunning om te varen met behulp van een radar. Deze vereisten ondersteunen deze nieuwe vorm van internationaal erkende praktijkexamens.

Standaarden inzake de medische geschiktheid

Voor de eerste maal zijn gedetailleerde en consistente criteria inzake de medische geschiktheid vastgesteld. Deze criteria bevatten, naast de bestaande bepalingen voor het gezichtsvermogen en het gehoor, ook richtsnoeren voor de wijze waarop permanente of tijdelijke ongeschiktheid kan worden gedefinieerd. De criteria zijn gebaseerd op de internationaal erkende lijst van binnenvaartaandoeningen die voor elk afzonderlijk geval moeten worden onderzocht.

Standaarden voor documenten met betrekking tot de bemanning

Voor schippers en deskundigen heeft CESNI overeenstemming bereikt over zowel een elektronisch als een fysiek formaat. Dit elektronische formaat is zonder precedent in de binnenvaart. Het vereenvoudigt de procedures voor de schippers en de administraties.

Het elektronische formaat heeft een elektronische zegel dat is opgenomen in een PDF/A-document en een 2D-streepjescode die een link legt naar de European Crew Database (ECDB). Zowel het elektronische als het fysieke document zijn zodanig ontworpen dat de schipper niet langer verschillende documenten nodig heeft om zijn bekwaamheid als schipper aan te tonen of om op riviergedeelten met specifieke risico’s of met behulp van een radar te mogen varen.

Model van het kwalificatiecertificaat (schipper)

Voor andere bemanningsleden dan schippers worden de kwalificatiecertificaten, bijvoorbeeld voor een matroos of een machinist, gepresenteerd in één enkel document dat het dienstboekje en de kwalificatiecertificaten combineert. Het document bevat ook een 2D-streepjescode om een link te leggen naar de European Crew Database (ECDB).

De modellen van dienstboekjes (een voor schippers en het tweede bovengenoemde gecombineerde model) bevatten geharmoniseerde instructies voor de autoriteiten van afgifte en voor de kenmerken van het document. Zij maken ook de registratie mogelijk van de diensttijd aan boord in overeenstemming met de ADN-vereisten en van de vaartijd op specifieke trajecten of grote konvooien. CESNI heeft ook besloten dat alle bovengenoemde documenten worden voorzien van een geharmoniseerd volgnummer, waardoor deze gemakkelijker kunnen worden geïdentificeerd.

De standaarden voor het vaartijdenboek voorzien een geharmoniseerde lay-out en uniforme instructies, met de instelling van een eenvoudig nummeringssysteem voor de functies aan boord.

Tot slot zijn ook standaarden aangenomen voor diploma’s voor aan een simulator afgelegde praktijkexamens in een gestandaardiseerd formaat, waarmee wordt bevestigd dat een praktijkexamen ter verkrijging van het kwalificatiecertificaat van schipper of een specifieke vergunning voor het varen met behulp van een radar werd afgelegd op een simulator, terwijl het certificaat of de vergunning elders werd afgegeven.

Toelichtingen bij de ES-QIN-standaarden 2019

Toelichting bij de CESNI-standaarden voor modellen van documenten met betrekking tot de bemanning in de binnenvaart

EN FR DE NL

Toelichtingen bij de ES-QIN-standaarden 2018

Toelichting bij de standaarden voor de praktijkexamens

EN FR DE NL

Toelichting bij de standaarden voor de goedkeuring van simulatoren

EN FR DE NL

Toelichting bij de competentiestandaarden

EN FR DE NL

Toelichting bij de standaarden inzake de medische geschiktheid
EN FR DE NL